Mnogi vozači kamiona često se pitaju koliko zapravo traje skraćeni sedmični odmor i kada ga moraju nadoknaditi. U praksi se često dešavaju greške jer vozači rade po turama, žure zbog istovara ili jednostavno pogrešno izračunaju sate na tahografu. Upravo zbog toga dolazi do kazni koje u pojedinim državama Evropske unije mogu biti veoma visoke.
Zato je važno znati osnovna pravila koja vrijede za sve profesionalne vozače koji voze prema EU regulativi.
Šta je skraćeni sedmični odmor?
Skraćeni sedmični odmor je sedmični odmor koji traje manje od regularnog sedmičnog odmora.
Regularni sedmični odmor traje najmanje:
-45 sati bez prekida
Dok skraćeni sedmični odmor može trajati:
- najmanje 24 sata
- a najviše do ispod 45 sati
To znači da vozač može napraviti odmor od:
- 24 sata
- 30 sati
- 36 sati
- 40 sati
Ali čim odmor nije punih 45 sati, smatra se skraćenim sedmičnim odmorom.
Kada vozač može koristiti skraćeni sedmični odmor?
Vozač može koristiti skraćeni sedmični odmor kada mu to odgovara zbog organizacije posla ili ture, ali postoje pravila koja se moraju poštovati.
Najvažnije pravilo je:
U dvije uzastopne sedmice vozač mora imati najmanje:
- dva regularna sedmična odmora
ili - jedan regularni i jedan skraćeni sedmični odmor
To znači da nije dozvoljeno stalno koristiti samo skraćene odmore bez nadoknade.
Koliko se sati mora nadoknaditi?
Ovo je dio gdje vozači najčešće griješe.
Ako je vozač napravio skraćeni sedmični odmor, razlika do 45 sati mora se nadoknaditi.
Primjer:
Ako je vozač odmarao:
- 24 sata
onda mu nedostaje:
- 21 sat do punog odmora
Tih 21 sat mora spojiti uz neki drugi odmor prije isteka treće sedmice.
Kako izgleda nadoknada u praksi?
Na primjer:
Vozač je ove sedmice imao:
- skraćeni odmor od 24 sata
Sljedeće sedmice želi napraviti regularni odmor.
Tada mora uz regularni odmor dodati i nadoknadu.
To znači:
- 45 sati regularnog odmora
- plus 21 sat nadoknade
Ukupno:
- 66 sati odmora
Tek tada je pravilno nadoknadio skraćeni sedmični odmor.
Da li se nadoknada može dijeliti?
Ne.
Nadoknada se mora koristiti u jednom komadu i spojiti uz drugi odmor koji traje najmanje 9 sati.
To znači da vozač ne može danas dodati 5 sati, sutra 10 i kasnije ostatak. Sve mora biti spojeno pravilno prema pravilima tahografa.
Gdje vozač smije provesti sedmični odmor?
Ovo je veoma bitno jer mnogi vozači još uvijek prave grešku i spavaju u kamionu tokom regularnog sedmičnog odmora.
Prema EU pravilima:
- regularni sedmični odmor od 45 sati ne smije se provoditi u kabini kamiona
- vozač mora imati smještaj poput hotela, apartmana ili drugog odgovarajućeg prostora
Ali:
- skraćeni sedmični odmor može se provesti u kabini ako vozilo miruje i ima odgovarajuće uslove za odmor
Zbog ovoga mnoge firme organizuju da vozači regularni odmor provode kod kuće ili u hotelu.
Kolike mogu biti kazne?
Kazne za nepravilno korištenje odmora mogu biti veoma ozbiljne.
Kontrole posebno obraćaju pažnju na:
- nedostajuće sate odmora
- pogrešnu nadoknadu
- višak vožnje
- pogrešno korištenje tahografa
- regularni odmor u kabini
U državama poput Njemačke, Francuske ili Austrije kazne mogu iznositi nekoliko hiljada eura i za vozača i za firmu.
Zato je važno redovno pratiti sate i pravilno planirati ture.
Najčešće greške vozača
Najčešće greške koje vozači prave su:
- zaborave nadoknaditi skraćeni odmor
- pogrešno izračunaju sate
- misle da je dovoljno napraviti samo 24 sata odmora
- ne spoje nadoknadu pravilno
- koriste više skraćenih odmora zaredom
Kod digitalnih tahografa inspekcija veoma lako vidi sve nepravilnosti, čak i nekoliko sedmica unazad.
Zašto je važno pravilno koristiti odmor?
Mnogi gledaju samo da se posao završi što prije, ali odmor nije napravljen bez razloga.
Vozač koji je umoran:
- sporije reaguje
- lakše pravi greške
- ima veći rizik od nesreće
- teže podnosi duge ture
Zato EU propisi strogo kontrolišu radno vrijeme i odmore profesionalnih vozača.
Dobar i pravilno isplaniran odmor znači:
- veću sigurnost
- manje stresa
- manje kazni
- lakši posao na dugim rutama
Za profesionalnog vozača nije najvažnije samo stići na vrijeme, nego posao završiti sigurno i bez problema na kontroli.
